{"id":76712,"date":"2023-04-06T15:03:30","date_gmt":"2023-04-06T13:03:30","guid":{"rendered":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/?post_type=article&#038;p=76712"},"modified":"2024-01-05T12:06:42","modified_gmt":"2024-01-05T10:06:42","slug":"lessencial-es-invisible","status":"publish","type":"article","link":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/es\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/","title":{"rendered":"L&#8217;essencial \u00e9s invisible"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aquesta secci\u00f3 va comen\u00e7ar ara fa dos anys sota la r\u00fabrica \u00ab\u00bfUn m\u00f3n amb \u00e0nima?\u00bb posant entre interrogants (dos i no un, seguint el criteri de Joan Sol\u00e0 adoptat per aquesta publicaci\u00f3) el que era el lema de <em>Dialogal<\/em> des de feia molts anys. <em>Un m\u00f3n amb \u00e0nima<\/em>. Viure en un m\u00f3n amb \u00e0nima o en un m\u00f3n sense \u00e0nima s\u00f3n dues experi\u00e8ncies ben diferents. I el cas \u00e9s que el m\u00f3n d\u2019avui no nom\u00e9s pret\u00e9n que el m\u00f3n no t\u00e9 \u00e0nima (\u00abel seu origen, el seu desenvolupament, les seves esperances i pors, els seus amors i creences nom\u00e9s s\u00f3n el resultat de col\u00b7locacions accidentals d\u2019\u00e0toms\u00bb, com fa seixanta anys va escriure expl\u00edcitament Bertrand Russell i com avui el sistema educatiu ensenya impl\u00edcitament gaireb\u00e9 a tot arreu), sin\u00f3 que sembla haver iniciat en els darrers anys una croada contra tot el que sigui bell, honorable, subtil, espiritual, sagrat o digne de rever\u00e8ncia. Tot d\u2019experts proclamen que les emocions es redueixen a bioqu\u00edmica; les persones, a algoritmes; les grans creacions de la cultura humana, a instint de poder i altres baixes passions. Tot el que des de fa mil\u00b7lennis ha tingut sentit (incl\u00f2s un fet tan elemental com sentir-se home o dona) es veu sotm\u00e8s a tempestes de confusi\u00f3 cada vegada m\u00e9s intenses. Un m\u00f3n on sembla normal parlar de \u00abpersones embarassades\u00bb i incitar els adolescents a canviar de g\u00e8nere a la primera crisi existencial, \u00e9s un m\u00f3n sense nord i \u00e9s un m\u00f3n sense \u00e0nima.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ara fa poc m\u00e9s d\u2019un segle, el soci\u00f2leg Max Weber va veure el desencantament del m\u00f3n (<em>Entzauberung der Welt<\/em>) com el tret m\u00e9s caracter\u00edstic de la hist\u00f2ria moderna. A partir del segle xvii es va comen\u00e7ar a imposar un model de coneixement que considera que nom\u00e9s \u00e9s real el que pot expressar-se de manera objectiva, quantificable i calculable. Aquest model de coneixement, que ha tingut el seu paradigma principal en la f\u00edsica de Newton i en la mirada freda i distanciada, ha donat resultats espectaculars, sobretot en les ci\u00e8ncies naturals. M\u00e9s q\u00fcestionable \u00e9s la seva utilitat en les ci\u00e8ncies humanes i en el m\u00f3n de l\u2019art i la literatura \u2014i, sobretot, en el m\u00f3n de la vida. El \u00abm\u00f3n de la vida\u00bb o \u00abm\u00f3n vital\u00bb (<em>Lebenswelt<\/em>) \u00e9s una expressi\u00f3 emprada pel fil\u00f2sof Edmund Husserl (cinc anys m\u00e9s jove que Weber) per referir-se al m\u00f3n de l\u2019experi\u00e8ncia directa, el m\u00f3n en qu\u00e8 realment vivim, ens movem i som \u2014el m\u00f3n del qual ens parlen la literatura, l\u2019art, els somnis i els sentits, ben diferent del m\u00f3n del qual ens parlen la f\u00edsica i la bioqu\u00edmica, que s\u00f3n eines meravelloses sempre que estiguin al servei del m\u00f3n de la vida. En la seva \u00faltima gran obra, <em>La crisi de les ci\u00e8ncies europees<\/em>, Husserl assenyala (i \u00e9s un proc\u00e9s que des dels seus dies ha anat a pitjor, com el desencantament del m\u00f3n diagnosticat per Weber) que el que anomena \u00abci\u00e8ncia galileana\u00bb (la ci\u00e8ncia que nom\u00e9s considera veritablement real el que \u00e9s classificable, quantificable i calculable) ha comportat la \u00abp\u00e8rdua del sentit de la ci\u00e8ncia per a la vida\u00bb i \u00abl\u2019eclipsi gaireb\u00e9 total del m\u00f3n vital (<em>Lebenswelt<\/em>)\u00bb. En aquest eclipsi estem \u2014els eclipsis, per\u00f2, no duren per sempre.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/revista\/83\/\"><strong>Continua llegint l\u2019article, en paper o digitalment,<\/strong><br><strong>fent la teva subscripci\u00f3 aqu\u00ed<\/strong><\/a><\/p>\n","protected":false},"featured_media":76716,"template":"","tags":[261,218],"seccio":[217],"class_list":["post-76712","article","type-article","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","tag-261","tag-un-mon-amb-anima","seccio-un-mon-amb-anima"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>L&#039;essencial \u00e9s invisible - Fragmenta Editorial<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"L&#039;essencial \u00e9s invisible - Fragmenta Editorial\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Aquesta secci\u00f3 va comen\u00e7ar ara fa dos anys sota la r\u00fabrica \u00ab\u00bfUn m\u00f3n amb \u00e0nima?\u00bb posant entre interrogants (dos i no un, seguint el criteri de Joan Sol\u00e0 adoptat per aquesta publicaci\u00f3) el que era el lema de Dialogal des [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Fragmenta Editorial\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/es-es.facebook.com\/FragmentaEditorial\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-01-05T10:06:42+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/www.fragmenta.cat\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/shutterstock_1867299112-1024x330.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"330\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@FragmentaEd\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"3 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/dialogal\\\/article\\\/lessencial-es-invisible\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/dialogal\\\/article\\\/lessencial-es-invisible\\\/\",\"name\":\"L'essencial \u00e9s invisible - Fragmenta Editorial\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/dialogal\\\/article\\\/lessencial-es-invisible\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/dialogal\\\/article\\\/lessencial-es-invisible\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/04\\\/shutterstock_1867299112.jpg\",\"datePublished\":\"2023-04-06T13:03:30+00:00\",\"dateModified\":\"2024-01-05T10:06:42+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/dialogal\\\/article\\\/lessencial-es-invisible\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/dialogal\\\/article\\\/lessencial-es-invisible\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/dialogal\\\/article\\\/lessencial-es-invisible\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/04\\\/shutterstock_1867299112.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/04\\\/shutterstock_1867299112.jpg\",\"width\":12756,\"height\":4106},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/dialogal\\\/article\\\/lessencial-es-invisible\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Articles\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/article\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"L&#8217;essencial \u00e9s invisible\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/\",\"name\":\"Fragmenta Editorial\",\"description\":\"Per unes humanitats amb \u00e0nima i una conversa p\u00fablica de qualitat\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/#organization\",\"name\":\"Fragmenta Editorial\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/11\\\/descarga-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/11\\\/descarga-1.png\",\"width\":224,\"height\":224,\"caption\":\"Fragmenta Editorial\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.fragmenta.cat\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/es-es.facebook.com\\\/FragmentaEditorial\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/FragmentaEd\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"L'essencial \u00e9s invisible - Fragmenta Editorial","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"L'essencial \u00e9s invisible - Fragmenta Editorial","og_description":"Aquesta secci\u00f3 va comen\u00e7ar ara fa dos anys sota la r\u00fabrica \u00ab\u00bfUn m\u00f3n amb \u00e0nima?\u00bb posant entre interrogants (dos i no un, seguint el criteri de Joan Sol\u00e0 adoptat per aquesta publicaci\u00f3) el que era el lema de Dialogal des [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/","og_site_name":"Fragmenta Editorial","article_publisher":"https:\/\/es-es.facebook.com\/FragmentaEditorial","article_modified_time":"2024-01-05T10:06:42+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":330,"url":"http:\/\/www.fragmenta.cat\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/shutterstock_1867299112-1024x330.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_site":"@FragmentaEd","twitter_misc":{"Tiempo de lectura":"3 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/","url":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/","name":"L'essencial \u00e9s invisible - Fragmenta Editorial","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/shutterstock_1867299112.jpg","datePublished":"2023-04-06T13:03:30+00:00","dateModified":"2024-01-05T10:06:42+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/shutterstock_1867299112.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/shutterstock_1867299112.jpg","width":12756,"height":4106},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/dialogal\/article\/lessencial-es-invisible\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Articles","item":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/article\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"L&#8217;essencial \u00e9s invisible"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/#website","url":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/","name":"Fragmenta Editorial","description":"Per unes humanitats amb \u00e0nima i una conversa p\u00fablica de qualitat","publisher":{"@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/#organization","name":"Fragmenta Editorial","url":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/descarga-1.png","contentUrl":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/descarga-1.png","width":224,"height":224,"caption":"Fragmenta Editorial"},"image":{"@id":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/es-es.facebook.com\/FragmentaEditorial","https:\/\/x.com\/FragmentaEd"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/es\/wp-json\/wp\/v2\/article\/76712","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/es\/wp-json\/wp\/v2\/article"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/article"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/76716"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=76712"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=76712"},{"taxonomy":"seccio","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fragmenta.cat\/es\/wp-json\/wp\/v2\/seccio?post=76712"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}